Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn sử dụng trong nghi thức Khai Mạc Năm Thánh Giáo Phận Bùi Chu
Theo hướng dẫn của Bộ Phụng Tự và Kỷ luật Bí tích về nghi thức trong ngày khai mạc Năm Thánh 2025 tại các Hội Thánh địa phương thì “cuộc rước là dấu chỉ của con đường hy vọng, trên đó những người hành hương đang bước theo sau Thánh Giá Chúa Kitô”[1]. Nghi thức còn trích lời Đức Thánh Cha Phanxicô để giải thích thêm: “Trong một thế giới đang diễn ra tình trạng đan xen giữa tiến bộ và thụt lùi, Thánh giá của Chúa Kitô luôn là chiếc neo của ơn cứu độ: dấu chỉ của đức cậy trông không làm thất vọng, vì được xây dựng trên tình yêu Thiên Chúa, Đấng nhân hậu và trung tín”.
Nguồn gốc của Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn
Việc chọn lựa Thánh giá hay tượng Chúa chịu nạn phải dựa trên giá trị lịch sử và nghệ thuật[2], và tác phẩm của nghệ nhân Phó Gia hoàn toàn đáp ứng tiêu chí này. Với lịch sử hơn 100 năm, tượng đã chứng kiến nhiều biến cố thăng trầm và là nhân chứng sống động của đức tin bền bỉ tại vùng đất Phú Nhai.
Thiết tưởng, quý độc giả cũng nên biết, Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn dùng trong nghi thức khai mạc Năm Thánh của Giáo phận Bùi Chu là tác phẩm của nghệ nhân nổi tiếng Phó Gia, tức Cụ Trùm Đaminh Trần Quý Gia. Cụ trùm sinh năm1864 qua đời năm1940. Cụ là người thuộc Giáo họ Bắc Tỉnh – Giáo xứ Phú Nhai. Trong cuộc đời của mình, cụ trùm đã để lại nhiều tác phẩm có giá trị nghệ thuật.
Từ khi được hoàn thành, tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn được thánh hóa và sử dụng trong các nghi thức trọng đại, đặc biệt là trong Tuần Thánh, trở thành biểu tượng thiêng liêng gắn liền với lòng mộ mến của giáo dân.
Đôi Nét Nghệ Thuật
Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn của nghệ nhân Phó Gia có những nét riêng biệt mà người trong nghề nhìn là có thể nhận ra.
- Mái Tóc Dài Chảy xuống Hai Vai: Mái tóc của Chúa Giêsu được chạm khắc dài, buông nhẹ xuống hai vai, tạo cảm giác sống động và đầy nhân tính. Từng lọn tóc uốn lượn tự nhiên diễn tả nỗi đau và sự hy sinh cao cả của Chúa Giêsu.
- Đôi Mắt Sâu Thẳm: Đôi mắt Chúa không nhắm hoàn toàn mà khẽ mở, hướng xuống nhìn nhân loại. Cái nhìn ấy gợi lên sự tha thứ, tràn đầy tình yêu, nhưng cũng chất chứa nỗi đau thương và thấu cảm với con người.
- Từng Đường Nét Cơ Thể Chạm Trổ Tỉ Mỉ: Toàn bức tượng được điêu khắc cân đối. Các chi tiết như xương sườn, cánh tay và vết thương ở bàn tay, bàn chân được thể hiện chân thực, nhấn mạnh sự chịu đựng và hiến dâng của Chúa.
Sử Dụng Tượng Trong Năm Thánh và Tuần Thánh
Trước thời gian Năm Thánh, tượng thường được sử dụng trong nghi thức Ngắm đứng tối trong Mùa Chay và ngày Thứ Sáu Tuần Thánh, tạo nên sự thánh thiêng và cảm xúc mạnh mẽ trong cộng đoàn phụng vụ.
Trong Năm Thánh, tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn này sẽ được đặt tại vị trí trang trọng gần bàn thờ. Tượng sẽ hiện diện trong Thánh Lễ và các buổi cử hành phụng vụ trong thời gian Năm Thánh để mọi tín hữu chiêm ngắm, cầu nguyện, suy ngẫm về Mầu nhiệm Tử Nạn và Phục Sinh của Chúa Giêsu.
Ý Nghĩa Thiêng Liêng
Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật mà còn là lời mời gọi mọi người tín hữu noi gương Chúa Giêsu sống tinh thần hy sinh, yêu thương và sẵn sàng đón nhận thánh giá đời mình. Đây cũng là dịp để mỗi người trở về với Chúa qua các bí tích, đặc biệt là Bí tích Hòa Giải, nhằm thanh tẩy tâm hồn và hành hương về Vương Cung Thánh Đường để lãnh nhận ơn toàn xá trong Năm Thánh.
Tượng Chúa Giêsu Chịu Nạn chính là lời nhắc nhở sống động rằng, vượt trên mọi đau khổ, Chúa Giêsu đã mang lại cho nhân loại niềm hy vọng và sự sống mới. Trong ánh sáng của Năm Thánh, Thánh giá của Chúa Kitô vẫn luôn là dấu chỉ của niềm tin, hy vọng và là chiếc neo ơn cứu độ của chúng ta.
TT Phú Nhai
[1] Hội Đồng Giám mục Việt Nam, Nghi thức khai mạc năm thánh 2025, số 8
[2] Nt, số 9
